محمد حسین مقیمی از اولین کارهایش در شهرداری خمین تا معاونت عمرانی وزارت کشور تجارب متعددی را به عنوان مدیر اجرایی هم در عرصه مدیریت شهری و هم در عرصه صنعت در توشه خود دارد. او در حالی خود را برای رقابتهای انتخاباتی مجلس از حوزه شهرستان خمین آماده می کند که پیش بینی می شود در صورت ورودش به مجلس از جمله چهره های شاخص مجلس هشتم باشد. همچنین بسیاری از کسانی که با روش های مدیریتی و رویکرد توسعه ای او آشنا هستند حضور او را به عنوان نماینده مردم خمین فرصت مغتنی برای فراهم کردن زمینه های رشد و توسعه در شهرستان خمین می دانند. از او خواستیم تا در مصاحبه ای درباره مجلس و دیدگاه های او در این خصوص شرکت کند. با روحیه ای باز دعوت ما را پذیرا شد و آنچه در ادامه می آید ماحصل گفتگوی 2 ساعته مان با مهندس محمد حسین مقیمی است.
سئوال) مطابق معمول هر ساله مجلس شورای اسلامی طی هفته های اخیر بودجه سال 1387 را بررسی و در نهایت تصویب نمود. نظرات متفاوتی در خصوص این بودجه اعلام شده است. کارشناسان اقتصادی اعتقاد دارند بودجه تقدیمی دولت به مانند بودجه سال قبل تورم زا بوده و در ضمن در راستای سیاستهای کلی اصل 44 نیست. حتی با وجود اعلام نظر اقتصاد دانان مجلس در نهایت بودجه مورد تصویب مجلس تفاوت جدی با بودجه تقدیمی دولت ندارد. نظر جنابعالی در این خصوص چیست؟
واقعیت این است که در حال حاضر ایران در مسیر رشد و توسعه اش در مرحله حساسی قرار دارد. تدوین و اعلام سند چشم انداز 20 ساله که بر اساس آن ایران قدرت اول منطقه خواهد بود فرصت های بسیاری برای رشد و توسعه در کشور فراهم نموده است. همانگونه که مطلع هستید به صرف تدوین و ابلاغ این سند به اهداف مورد انتظار در آن نخواهم رسید بلکه باید حرکتهای خود را در قالب برنامه های پنج ساله و بودجه های سالیانه در مسیر اهداف مورد انتظار در این سند تنظیم نموده و تلاش کنیم آن را عملیاتی و اجرا نماییم.اهداف بلند و متعالی چشم انداز 20 ساله قابل حصول نخواهد بود مگر تغییرات اساسی در روشها و برنامه های خود ایجاد نماییم. خوشبختانه با ابلاغ این سند و سیاستهای اصل 44 قانون اساسی از سوی مقام معظم رهبری این فرصت فراهم شده است، اما باید توجه داشت حال تنها در نقطه شروع خوبی هستیم و توفیق آن به برنامه ریزی و پی گیری مناسب بستگی دارد.مروری بر بودجه های دو سال اخیر نشان می دهد متاسفانه در عمل دقت کافی در تنظیم برنامه ها و توجه به همسویی آنها با برنامه چهارم و سند چشم انداز نشده است. این موضوع نشان می دهد هنوز اعتقاد کافی به این سند در کشور و در تمام بخش های اجرایی و سیاستگذاری ایجاد نشده است.
سئوال) ا گر اشتباه برداشت نکرده باشم شما هم معتقد هستید در حال حاضر کمتر در مسیر سند چشم انداز و اهداف مورد انتظار آن در حرکت هستیم. در صورتی که به نرخ رشد تولید ناخالص داخلی کشور طی سالهای اخیر توجه کنیم می بینیم در شرایطی که کشور ما به طور متوسط 5 تا 6 درصد رشد سالانه را تجربه می کند برخی از کشورهای منطقه رشد دو رقمی را در اقتصاد کشورشان شاهد هستند. از نظر جنابعالی چرا با وجود اهمیت این سند آثار و نشانه های حرکت به سوی آن کمتر مشاهده می شود؟
علی اصول هر ایرانی دوست دارد ایران به این جایگاه در 20 سال آینده برسد اما باید توجه داشت متاسفانه ما کمتر تجربه برنامه های بلند مدت موفق داشته ایم و عمدتا تلاشهایمان را بر برنامه ها و اهداف کوتاه مدت بدون توجه به ارتباط آن با اهداف بلند مدت متمرکز کرده ایم. برای مثال ممکن است بهبود شرایط اقتصادی و رفاه مردم از جمله دغدغه های ما باشد و تلاش کنیم اقداماتی را برای پاسخگویی به این نیاز طرح ریزی و اجرا کنیم، اما اگر به آثار اقداماتمان در بلند مدت توجه و دقت کافی نکنیم ممکن است تورم بالاتری را به اقتصاد کشور تحمیل کنیم که نتیجه آن رفا کمتر مردم و شرایط اقتصادی دشوارتر باشد. به گمان من دولت و مجلس در مسیر اهداف و برنامه های بلند مدت و سند چشم انداز هم بسیاری مواقع به این صورت عمل کرده اند یعنی دغدغه آنها سبب تمرکزشان بر برنامه ها و اقدامات کوتاه مدت شده است که در عمل انحراف از اهداف را سبب شده است. ما در ابتدای راهی قرارداریم که درایت و تلاش وافر در آن آینده خوب و امیدوار کننده ای را برای کشورمان رقم خواهد زد. اما باید توجه کنیم این مسیر همراه با سختی و دشواری است. هر ایرانی چه در جایگاه مدیر دولتی، نماینده مجلس، کارافرین و صنعتگر، کارمند و کارگر و ... باید نقش و سهم خود را در این راه بداند و در واقع باید این موضوع به یک فرهنگ ملی تبدیل شود. ما باید در نظر داشته باشیم وضعیتی که امروز در آن قرار داریم ماحصل نوع نگاه، طرحها و برنامه های دیروزمان است و با تداوم آنها به جایگاهی بهتر از آنچه امروز در آن قرار داریم نخواهیم رسید.
سئوال) در واقع جنابعالی معتقد هستید ما هنوز به اهمیت برنامه ریزی بلند مدت برای توسعه و رسیدن به جایگاهی مناسب برخوردار نیستیم. از نظر شما آیا در صورت ایجاد این نگاه فراگیر، در حال حاضر مجلس برای ایفای نقش موثر ابزارهای مناسب را در اختیار دارد؟
در صورتی که توسعه کشور و رشد و اعتلای جایگاه ایران در اقتصاد جهانی و در پی آن بهبود کیفیت زندگی و رفاه مردم دغدغه اصلی نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی شود، خواه نا خواه ابزاها و سازوکارهای مورد نیاز برای پیشبرد این دغدغه نیز طراحی می شود. مجلس شورای اسلامی نقش بسیار مهمی در این خصوص دارد، مجلس دو وظیفه و نقش اساسی دارد، وظیفه اول بررسی و تصویب برنامه ها است که در عمل این برنامه ها مسیر حرکت کشور را تعیین می کنند و وظیفه دوم نظارت بر اجرای مناسب برنامه ها است. اگر به فرایند برنامه ریزی و نظارت بر اجرای آن که در حال حاضر وجود دارد نگاه کنیم، مشاهده می کنیم در عمل در صورت عدم انطباق بودجه سالیانه از برنامه هاَ، مجلس اهتمام کافی بر اصلاح این برنامه را ندارد. توسعه و سند چشم انداز هنوز سهم بسیار ناچیزی در مطالبات نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی دارد از اینرو ساز و کارهای لازم برای نظارت بر برنامه های بلند مدت را اساسا طرح ریزی نکرده است. برای مثال نگاه کنیم چند بار به صورت دوره ای پیشرفت برنامه چهارم را مرور کرده ایم. چه میزان ارایه گزارش برنامه چهارم را از دولت مطالبه کرده ایم.
سئوالَ) جنابعالی فرمودید توسعه و رسیدن به چشم انداز وظیفه همگانی است، چگونه عموم مردم در خصوص نقش دارند؟
در واقع نقطه اتصال جدی عموم مردم به بحث توسعه و سند چشم انداز از همین جا شروع می شود. در صورتی که این موضوع به یک فرهنگ ملی تبدیل شده باشد مردم آن را از نمایندگان خود مطالبه خواهند کرد و پیش از آن نماینده ای را انتخاب می کنند که توانایی و قابلیت های لازم را در زمینه توسعه داشته باشد.علاوه بر این دولت نیز تلاش می کند در تدوین برنامه به مطالبات مردم توجه داشته باشد و تمرکز خود را بر حرکت در مسیر اهداف و برنامه های بلند مدت قرار دهد.
سئوال) نمایندگان مجلس علاوه بر نقشی که در برنامه های ملی دارند طبعتا در بعد محلی و حوزه انتخابی خود هم نقش دارند. آیا نمایندگان در توسعه حوزه انتخابی خود نیز می توانند نقش موثرتری ایفا نمایند؟
قطعا همین طور است. کافی است برای پاسخ دادن به این پرسش نگاهی به شهرهایی که در سالهای اخیر توسعه بیشتری داشته اند داشته باشیم. می بینیم که در شهرهای توسعه یافته، توسعه به یک فرهنگ عمومی در آن شهر تبدیل شده است و زیر ساختهای فرهنگی و اقتصادی لازم برای سرمایه گذاری فراهم نموده است. این شهرها نه تنها قابلیت جذب سرمایه های محلی را یافته اند بلکه توانمندی جذب سرمایه های دیگر مناطق را نیز دارند.در زمینه توسعه منطقه نمایندگان مجلس دو کارکرد دارند: اول ایفای نقش موثر در تدوین برنامه ها و نظارت بر اجرای برنامه ها به ویژه در حوزه های انتخابی است. نمایندگانی که به ساز و کار درست نظارت آشنا باشند با طرح درست و به موقع پرسش از مدیران اجرایی کشور می توانند مطالبات شهر و منطقه خود را دنبال کنند. دومین کارکرد نمایندگان مجلس ایفای نقش موثر برای بستر سازی مناسب با مشارکت مردم منطقه برای توسعه و سرمایه گذاری است. در واقع نماینده می تواند نقش محوری برای ایجاد فضای مشارکت در بین مردم، صاحبان سرمایه و مدیران اجرایی برای حرکت در مسیر توسعه شهر ایفا نماید. نمایندگان مجلس با اتخاذ رویکرد توسعه ای و برقرای ارتباط موثر بین نخبگان شهر، مدیران اجرایی و عموم مردم می توانند زمینه های شکل گیری سرمایه گذاری را فراهم نمایند.
سئوال) جنابعالی کاندیدای نمایندگی مجلس از شهری شده اید که به گمان بسیاری متاسفانه رشد مناسبی را در سالهای اخیر نداشته است. به نظر جنابعال چگونه می توان زمینه های توسعه و رشد را در خمین فراهم نمود؟
بله متاسفانه همین طور است. شهرستان خمین با وجود توانمندهای زیادی که دارد رشد و توسعه مناسبی نداشته است. حتی در مقایسه به شهرهای اطراف نیز فاصله های بسیاری داریم. برای مثال هر روز شاهد اعزام نیروهای کاری و متخصص خود به شهرهای اطراف مانند اراک، گلپایگان و دلیجان هستیم که قاعدتا در صورت وجود فرصتهای کاری مناسب در خود شهر جذب می شدند. این به این معنی است که شغل و کار به اندازه کافی در شهر ایجاد نشده است.مروری بر سهم بخش های مختلف در ایجاد اشتغال، نشان می دهد سهم جایگزینی در کارهای موجود شامل کارهای دولتی و سایر کارها مانند فعالیت در مزرعه، فروشگاه و کارهای مشابه به میزان 20 تا 25 درصد است در حالی که شغل آفرینی حاصل از سرمایه گذاری های جدید سهمی در حدود 75 درصد دارد. این به این معنی است که سرمایه گذاری کافی در طول سالهای اخیر در شهر انجام نشده است. در واقع برای پاسخ دادن به این سئوال باید بررسی شود چرا سرمایه گذاران ترجیح می دهند سرمایه خود را در شهری غیر از خمین سرمایه گذاری نمایند. مروری بر عوامل تولید مانند نیروی انسانی متخصص، دسترسی به منابع، نزدیکی به بازارها، زیرساختهای مناسب و غیره نشان می دهد در بسیاری از زمینه ها خمین از قابلیتهای بالاتری نسبت به برخی از شهرهای اطراف برخوردار است، اما با این وجود نرخ رشد سرمایه گذاری در خمین پایین است. به هر دلیلی که این شرایط بر شهر تحمیل شده باشد، برون رفت از آن به عهده صاحبان سرمایه نیست، چرا که آنها به دنبال جای مطمئن برای سرمایه گذاری هستند. این مسئولیت به عهده نمایند منتخب آنها و مدیران شهر است. توسعه و سرمایه گذاری در شهر باید اصلی ترین دغدغه آنها باشد. در آن صورت مطئنا زمینه لازم برای بهبود این شرایط فراهم خواهد شد. یادمان باشد همانطور که سیاستهای کلی اصل 44 می تواند نقطه عطفی برای توسعه کشور باشد قطعا فرصتهای بسیاری را برای هر یک از شهرها و مناطقی که به دنبال توسعه هستند نیز فراهم می کند. باید بتوانیم علاوه بر جذب سرمایه های جدید در شهر، سرمایه های اندک به سرمایه های مولد تبدیل نماییم.
سئوال) جنابعالی در بحث های خود تاکید بسیاری بر توسعه دارید. چه نوع توسعه ای در خمین مد نظر شما است ؟
توسعه نمی تواند رخ بدهد و پایدار باشد مگر آنکه همه جانبه باشد. ممکن است برخی جنبه ها از الویت زمانی برخوردار باشند اما همه جنبه ها مانند اقتصاد، فرهنگ، بهداشت و سلامت و ... از اهمیت یکسانی برخوردار هستند. ما در شهر خمین باید به دنبال الگویی باشیم که در آن زمینه های رشد هم در شهر و هم در روستاها فراهم شود. هم به مسائل اقتصادی توجه کنیم و هم به مسائل انسانی و فرهنگی. در این مدل باید زمینه مشارکت همه مردم در فرایند توسعه فراهم شود. ما باید شرایط را به گونه ای فراهم نمایید که توسعه درونی اتفاق بیافتد و هر منطقه بخش قابل توجهی از سرمایه خود را در منطقه خودش سرمایه گذاری نماید. در واقع رویکرد پیشنهادی من در روستاها رویکرد توسعه دهستان است. در حال حاضر در حال تدوین برنامه ای مدون برای اینکار هستیم و تلاش می کنیم این موضوع را با مردم خود منطقه و نخبگان آن منطقه دنبال کنیم.
جناب آقای مقیمی اگر اجازه بفرمایید ما از جنابعالی درخواست می کنیم در گفتگویی مجزا درباره رویکرد جنابعالی در زمینه توسعه و برنامه هایتان در این خصوص گفتگو کنیم. صمیمانه از وقتی که گذاشتید سپاسگزاریم.
حتما، من هم از شما تشکر می کنم.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر